Rusya’da ayakkabı sektörü tarihindeki en sert daralmayı yaşıyor. Eylül 2024’ten bu yana hem küçük ölçekli işletmeler hem de köklü üreticiler dahil olmak üzere toplam 289 ayakkabı üreticisi ve satıcısı piyasadan çekildi. 1 Eylül 2025 itibarıyla ülkede faaliyet gösteren ayakkabı üreticisi sayısı 853’e gerileyerek bir önceki yıla göre %13,5 düşüş gösterdi.
Yeni şirket girişleri de durma noktasına geldi. 2025’in ilk sekiz ayında yalnızca 16 yeni üretici kaydedilirken, aynı dönemde faaliyetini durduran üretici sayısı 120’ye ulaştı. Bu rakam, bir önceki yıla kıyasla 2,5 kat daha fazla kapanma anlamına geliyor.
Sektörden çekilen şirketler arasında Çelyabinsk merkezli Yunichel’in Zlatoust ve Orenburg fabrikaları ile 25 yıllık Francesco Donni gibi sektörde köklü yere sahip markalar da bulunuyor. ProFashion’ın Rosstat verilerine dayandırdığı habere göre, bu gelişmeler sonucunda Rusya’daki ayakkabı üretimi 2025’in ilk sekiz ayında %28 oranında azaldı.
Moskova ve çevresinde sert daralma
Üretici yoğunluğunun en fazla olduğu Moskova ve Moskova bölgesi, en büyük kaybı yaşayan şehirler oldu. Moskova’daki ayakkabı üreticisi sayısı bir yılda %37,7, Moskova bölgesinde ise %34,2 oranında düştü. 1 Eylül 2025 itibarıyla Moskova’da ayakkabı üretimini ana faaliyet olarak sürdüren 132, Moskova bölgesinde ise 71 tüzel kişilik yer alıyor.
Sektörde öne çıkan diğer bölgeler de düşüşten nasibini aldı:
- St. Petersburg: 52 üretici, yıllık %3,7 düşüş
- Rostov Oblastı: 49 üretici, yıllık %7,55 düşüş
- Dağıstan: 42 üretici, yıllık %2,33 düşüş
Sadece Tula ve Yaroslavl bölgelerinde hafif artış kaydedildi. Buna karşılık, üretici gelirleri enflasyona göre düzeltildiğinde yıllık %12 azalma gösterdi.
Perakende kanadı da daralıyor
Ayakkabı perakende satışları da gerilemekte. 1 Eylül 2025 itibarıyla Rusya’daki aktif ayakkabı perakendecisi sayısı 1.521’e düşerek bir yılda %9,2 azaldı. Büyük şehirlerde mağaza sayısı %8–32, Moskova ve St. Petersburg’da ise %23 oranında kapandı. Tüketicilerin tasarruf eğilimine yönelmesi, özel ayakkabı mağazalarını olumsuz etkiliyor.
Online satışlar artsa da iadeler sektörü zorluyor
Çevrimiçi satışlar yükselişte olmasına rağmen, yüksek iade oranları pazar yerlerinin etkinliğini azaltıyor. Moneyplace verilerine göre:
- Kadın ayakkabılarında iade oranı %72,4
- Erkek ayakkabılarında %71,6
- Çocuk ayakkabılarında %68,8
Bununla birlikte CDEK üzerinden uluslararası markalara yönelik talep, 2025’in ilk sekiz ayında %21 arttı. Verilere göre sipariş edilen ayakkabıların yarısından fazlası Çin’den geliyor.
Yeni pazar yeri planı Rus üreticileri tehdit ediyor
Rusya’nın, Çin’den ayakkabı ithalatına yönelik yeni yasal pazar yeri planı sektörde büyük endişe yaratıyor. Bu plan kapsamında ürünlerin gümrük vergisi ve KDV’den muaf tutulması ve Honest Sign sistemine kaydedilmesinin zorunlu hale gelmesi, yerel üreticilerin rekabet gücünü ciddi şekilde zayıflatıyor. Sektör temsilcileri, bu uygulamanın Rus ayakkabı endüstrisini tamamen kapatma riski taşıdığını belirtiyor.
Kaynak : www.kommersant.ru
